CLB Y HỌC – Dị ứng thuốc và mỹ phẩm – Tư vấn sức khỏe

0
809

tu-van-yhoc

                 TỔNG PHỤ TRÁCH
*
Bác sĩ  TỐ HOÀI


Câu hỏi
Thưa bác sĩ, vừa rồi tôi có đứa cháu nhỏ, uống thuốc cảm Paracetamol chưa đến một tiếng sau thấy khó thở, da xanh tím phải đưa đi cấp cứu. Xin bác sĩ cho biết tại sao lại thế và phải làm như thế nào để khắc phục?
Lê thị Minh, Biên Hòa, Đồng Nai

Trả lời/ Bs Phùng Thị Dần
.    Khi xử dung các loại tân được, cần phải được bác sĩ khám, chỉ định thuốc phù hợp. Còn không thì mọi thứ thuốc uống không đúng bệnh ít nhiều đều là thuốc độc. Tuy nhiên ngay cả thuốc dùng đúng, có thể rất hợp với người này mà rất ít hợp với người kia. Bởi nó phụ thuộc vào sức khỏe, bệnh tật kèm theo và khả năng thụ cảm của từng người. Vì thế dùng loại thuốc thông thường nhất như Paracetamol cũng cần thận trọng.
Các dấu hiệu ngộ độc cấp nhóm Anilin và các dẫn xuất (như Pracetamol, Acetanilid, Phenacetin) sẽ gây ra các rối loạn tiêu hóa, giác quan, phần nào suy sụp thần kinh trung ương. Paracetamol uống quá liều, có nhiều trong máu vượt quá khả năng khử của các men trong cơ thể sẽ tạo Methemoglobin máu. Bình thường tỷ lệ Methemoglobin/Hb 0-2%. Nhưng khi tới trên 50- 60% thì gây khó thở, chóng mặt và da xanh tím. Nguyên do Methemoglobin/Hb bền vững, làm mất sự vận chuyển ôxy tới mô tới mức nghiêm trọng. Bắt đầu tím tái ở môi, mắt, đầu chi rồi tới toàn thân. Kèm theo tim đập nhanh, trống ngực… Nặng có thể co giật, phù phổi cấp, không tiểu được….
Việc cần làm, trước hết gây ói để Paracetamol ra khỏi bao tử. Rồi nhanh chóng chuyển đi viện để được kịp thời cứu chữa khử và cho đào thải chất độc ra ngoài bằng đường tiểu.

Câu hỏi
    Bác sĩ ơi, nghe lời khuyên của các bác sĩ em vệ sinh thân thể hàng ngày rất sạch sẽ. Có ngày tắm tới hai ba lần bằng xà bông. Không biết có phải dị ứng với xà bông hay không mà thay đổi nhiều loại sau khi tắm, da vẫn thấy ngưa ngứa là sao? Rồi vùng chân tay da bị xạm như người ở dơ. Có phải bệnh không? Phải làm thế nào, thưa bác sĩ?
                                Đỗ Minh Thúy – Gò Vấp, Tp Hồ Chí Minh

Trả lời – Bs Tố Hoài.
  Em vẫn tiếp tục giữ gìn vệ sinh thân thể hàng ngày, điều đó nên làm. Tuy nhiên cần lưu ý một số vấn đề sau:
  –    Xà bông là một hỗn hợp chất kiềm hòa tan, tẩy rửa các bụi bặm, mồ hôi, các chất dơ trên da. Trong khi da được cấu trúc cơ bản bởi protein – mỡ – nước. Đặc biệt lớp mỡ dưới da cấu tạo dưới dạng các acid béo. Khi tắm, nhất là tắm nhiều lần, kỳ cọ bằng xà bông thì chất kiềm của xà bông sẽ trung hòa các acid béo này. Chất béo bị mất kèm theo sự thoát hơi nước nhanh, khiến da khô gây ra cảm giác ngứa.
  –  Tiếp tục, da khô các vùng da tăng sắc tố, nhìn thấy xàm xạm như bị dơ.
 –    Nếu tình trạng tắm rửa “sạch quá” kiểu như  em tắm, nhiều ngày, da sẽ bị nứt nẻ bong như  vảy cá thấy nhiều ở cẳng chân, cẳng tay, dễ thành bệnh chàm khô .
 –    Mỗi ngày tắm một lần. Không lạm dụng kỳ cọ quá nhiều bằng xà bông (nhất là khi tắm bằng nước nóng) .
 –   Có thể bỏ thêm nhúm muối vào nước, dội lần cuối, da sau tắm không bị ngứa nữa.
    Những cách trên không cải thiện, cần được khám ở bác sĩ da liễu tư vấn và trị liệu.             

Câu hỏi
.   Em được người bạn khen một loại mỹ phẩm mà bạn đang dùng. Em mua dùng thì thấy ngứa, sau đó nổi dát. Em đối chiếu rất kỹ, không thể nói là giả được, nhưng tại sao lại vậy? Làm cách nào để tránh được dị ứng, thưa bác sĩ?
TrầnThu Nhan, 31 Lê Lợi, Hải Phòng

Trả lời. Bs Phùng Thị Dần
Trên thị trường hiện nay tràn ngập các loại mỹ phẩm đủ loại. Đối với loại hàng nhập ngoại, loại kem được nhiều người ưa chuộng thì bị giả nhiều và khó lòng phân biệt được. Song ngay như cùng một hũ kem, người này dùng không việc gì nhưng người khác lại bị dị ứng. Đó là một sự thật.
Công thức của một loại mỹ phẩm là bí mật xưa nay. Trong thành phần của nó, từ các hoạt chất chính đến các loại tá dược đều có khả năng gây kích ứng dị ứng. Có người bị dị ứng ngay, biểu hiện ngứa, dát, nổi mụn ngay nơi xức. Nhưng có người dùng lâu rồi mới bị nám mặt, nổi mụn…. Thậm chí ở một nơi nào đó trên cơ thể nổi mụn nước, ngứa… gọi là dị ứng xa, dị ứng chậm.
Với loại dị ứng sớm, trước khi dùng, hãy làm làm thử (test) như sau: xức vào mặt trong cánh tay (hoặc sau tai) diện tích bằng đồng xu nhỏ. Đợi trong 24-48 giờ không ngứa, dát, nổi mụn là dùng được.
Với loại dị ứng chậm, khi phát hiện có dị ứng phải ngừng ngay my phẩm. Vùng da nám, hoặc tổn thương sẽ hết hoặc không tổn thương thêm. Cần thiết, đến bác sĩ chuyên khoa ngoài da trị liệu.

BÌNH LUẬN